Tagarchief: emotie

Sores voor Sores

Eigenlijk ben ik gewoon boos. Boos op de schrijver. Hoe durft hij zo’n boek te schrijven. Een boek in een boek. Of een boek over een boek. Of twee boeken in één kaft. Zeg het maar. Maar het is hoe dan ook niet eerlijk dat de schrijver deze combinatie maakt. Waar ik het over heb? Over de nieuwste roman van Koen van Wichelen met de titel De Barmhartigen. Ik mocht dit boek lezen van Uitgeverij Manteau (WPG Uitgevers België) en mijn plaats innemen in de door de uitgever georganiseerde promotionele blogtour.

Ja, ik weet het: nu moet ik natuurlijk wel proberen uit te leggen waaróm ik boos ben. En boos is misschien ook niet helemaal de juiste benaming van mijn huidige emotie. Het is een soort machteloos gevoel, omdat deze roman zo veel persoonlijke gedachten en gevoelens oproept dat ik er even niet mee over weg kan. Die emoties zijn met name ontstaan door het tweede gedeelte van deze roman. Dat gedeelte wordt gevormd door de roman die de hoofdpersoon uit het eerste gedeelte, David Sores, heeft geschreven. Overigens is David een midden veertiger en heeft hij in zijn leven nogal wat meegemaakt. Hij heeft dan ook veel zorgen aan zijn hoofd, zit volledig met zichzelf in de knoop en probeert te vermijden dat het besef van een uitzichtloze toekomst tot hem doordringt. Het hoe en waarom van deze crisis blijft lang een kwestie van gissen, hoewel het wel duidelijk is dat het overlijden van zijn vader en de spanningen binnen de familie hieraan ten grondslag liggen.

Van Wichelen hanteert in het deel over David een aantrekkelijke schrijfstijl waardoor je het boek niet kunt wegleggen. Je moet simpelweg doorlezen over alle wederwaardigheden van Sores. Prachtig hoe de schrijver een beeld van David neerzet, waarbij wij de absurde, grillige gedachten van David volgen, die vervolgens opvallend vaak uitmonden in overwegend “standaard”-gedrag. Er komt een duidelijk beeld naar voren van een instabiele, emotionele man met een honger naar een aardig woord, een liefdevol gebaar en een vertrouwde, warme leefomgeving. En dan, op een dag, in het plaatselijke café, leest hij een testje in de krant en valt het spreekwoordelijke kwartje: David Sores gaat een boek schrijven. Het onderwerp is voor hem meteen duidelijk. Zijn roman moet gaan over het leven van zijn (overleden) vader. En dan niet als een autobiografisch verhaal, maar juist in de vorm van fictie, losjes gebaseerd op de werkelijkheid.

In eerste instantie valt het niet mee om een uitgever te vinden en vervolgens gebeurt er hoegenaamd niets. David wordt na uiteindelijk één lovende recensie, wel in zijn geboorteplaats (in het Noorden) uitgenodigd voor een signeersessie en daar gaat het mis. Hij wordt ernstig mishandeld door zijn neven, die namens de familie komen “melden” dat zijn openhartigheid niet op prijs wordt gesteld. Door alle media-aandacht rondom deze rel komt echter de verkoop van het boek goed op gang.

Deze passage was voor mij extra beladen, omdat ik dit gedeelte las vlak na de aanslagen in Parijs op Charlie Hebdo. Ook voor dit noodlijdende krantje bleek deze afschuwelijke actie die de cartoonisten en journalisten tot het middelpunt van de wereld maakte, financieel gezien een buitenkans om het voortbestaan voor de middellange termijn te verzekeren. Nog nooit zijn er zó veel exemplaren verkocht als in de week na de aanslag. Hoe morbide is dat.

Verder moest ik denken aan de (promotionele ?) rel rondom het boek Vertrouwd voordelig van Peter Middendorp (Prometheus). Ik heb dit boek (nog) niet zelf gelezen, maar uit de publiciteit rondom dit boek heb ik begrepen dat het een persoonlijk verslag van de schrijver is over zijn jeugd in Drenthe, weggestopt in de stoffige, muffe stellages van de plaatselijke Blokker. Dit werd Middendorp niet in dank afgenomen en een rel was geboren. En alle commotie leverde dus wel weer aardig wat publiciteit. Een bijna vicieuze cirkel met als grote winnaar de uitgever? 🙂

Dat eerste gedeelte is dus al heel lezenswaardig. Een fijne, moderne roman, goed geschreven en prettig om te lezen. Met alle elementen om er een afgerond verhaal van te maken. Maar ja, dan …… dan volgt het door David geschreven boek Hij was mijn vader. Ik had vooraf nog even overwogen om met dit deel te beginnen, maar achteraf ben ik blij dat ik de “juiste” volgorde heb aangehouden. Zo knap van Van Wichelen dat je in dat tweede deel toch echt David aan het woord hoort. En wat David te vertellen heeft, maakte enorm veel indruk op mij. De situatie rondom zijn vader, die door een ongeval ernstig verlamd in het ziekenhuis terecht komt en de manier waarop zijn vader, David zelf maar met name zijn diepgelovige moeder en zus hiermee omgaan, is prachtig indringend en persoonlijk beschreven. De eerlijkheid en integriteit waarmee “de schrijver” hierover schrijft, doen bijna vergeten dat deze schrijver diezelfde Sores is die na een diepe persoonlijke crisis nu weer langzaam maar zeker probeert iets van zijn leven te maken.

Ik vond het bijna niet voor te stellen dat deze twee boeken van dezelfde schrijver zijn. De boeken zijn innig met elkaar verweven en tegelijkertijd twee afzonderlijke leeservaringen die ook zonder elkaar een bestaansrecht hebben. En dat maakte mij boos, maar dat is dus wel een prettig soort boosheid. Het maakt dat je gedwongen wordt over een aantal belangrijke levensvragen na te denken. Wat een geweldige leeservaring.

Veel leesplezier!

theonlymrsjo

Het volledige schema van de blogtour rond De Barmhartigen luidt:

5 januari: http://perfecteburenleesclub.blogspot.nl

7 januari: www.petepel.nl

9 januari: https://hetkraaienvandehaan.wordpress.com/

12 januari: http://verbeelding.org/

14 januari: http://bibman.blogspot.be

16 januari: http://suzannevdijk.wordpress.com

19 januari: www.hendrik-jandewit.nl

21 januari: https://dobbinga.wordpress.com/

23 januari: http://connieflipse.blogspot.be

3 reacties

Opgeslagen onder Boek review

Het houdt niet op, niet vanzelf ……

Vandaag is het zover: mijn eerste bijdrage voor de leesclub Een perfecte dag voor literatuur van Not Just Any Book. Voor mij ook wel spannend, want ik ben pas sinds kort een boekblogger en dit is het tweede boek dat ik lees met een belofte om een recensie/leeservaring te schrijven.

Het boek waar het vandaag om draait is “Van dode mannen win je niet” van Walter van den Berg. Ik heb de schrijver een keer op televisie gezien in een praatprogramma op de late avond bij de publieke omroep en was toen onder de indruk van de neutrale manier waarop hij over het thema van dit boek sprak. Het verhaal gaat over een (inmiddels overleden) man die een spoor van geweld achterlaat, onder andere in het gezin van de schrijver (hoewel in het boek de jongen Wesley heet, is het verhaal voor Walter, naar ik heb begrepen, grotendeels autobiografisch).

Zeker geen luchtig, makkelijk thema en toch leest het boek heel makkelijk. Sterker nog, toen ik de verpakking waarin het boek bij mij werd afgeleverd, had opengemaakt en ik “alleen maar even wilde bladeren” kon ik na het lezen van de eerste zinnen niet meer stoppen. Je wordt onmiddellijk volledig in het verhaal en de gebeurtenissen meegenomen.

Het verhaal kenmerkt zich door een voortdurende onderhuidse spanning (of zoals op de achterkant staat: “ijzingwekkend en hartverscheurend”). Het verhaal is geschreven in de vorm van een monoloog van de gewelddadige hoofdpersoon aan Wesley. Door de keuze van deze vertelvorm voelt het alsof je hem toevallig bent tegengekomen en je deze persoon eigenlijk ook niet echt kent, maar hij als vanzelf toch zijn levensverhaal aan jou begint te vertellen. Je voelt je dan bij tijd en wijle ongemakkelijk maar tegelijkertijd wil je ook weten wat er nog meer volgt. En er volgt nogal wat! 

Het verhaal is zo intrigerend en zo getuigend van de harde werkelijkheid, dat het niet meevalt om hierover te schrijven. Het heeft geen zin om een samenvatting van het verhaal te geven, want daarmee doe ik absoluut geen recht aan dat verhaal. Juist de samenhang van emotieloze woorden en emotievolle gebeurtenissen maakt dat dit een boek is dat het waard is om gelezen te worden.

De kaft van dit boek is bijzonder treffend. De slangen komen tevoorschijn als de verteller (te) veel alcohol heeft gebruikt. De scène over de foto van de vader van Wesley/de overleden man van de moeder van Wesley maakte op mij veel indruk en gaf tegelijk veel antwoorden en nog meer nieuwe vragen naar het waarom. Wat maakt dat de verteller zich gedraagt zoals hij zich gedraagt?

Tijdens lezen vorm ik voor mijzelf altijd een beeld van de hoofdpersonen. En hoewel dat beeld totaal niet strookt met de mensen in het hierna volgende filmpje, hoorde ik tijdens het lezen wel vaak in mijn achterhoofd de melodie en tekst die hierbij horen. Deze problematiek kan altijd aandacht gebruiken. Daarom:

Wil je trouwens weten wat andere bloggers over deze roman schrijven? Klik dan hier.

Het volgende project voor Een perfecte dag voor literatuur is iets totaal anders, namelijk “Wat alleen de roman kan zeggen” van Oek de Jong. Benieuwd? Deze leeservaring komt 15 november online.

Veel leesplezier!

theonlymrsjo

Overigens telt “Van dode mannen win je niet” mee voor de Ik-lees-Nederlands-uitdaging.

10 reacties

Opgeslagen onder Boek review